Najważniejsze informacje o receptorach i odpowiedź na jedno zaje*****e ważne pytanie (cytując klasyka) – po co mamy się tego uczyć?!
„Receptory – wyspecjalizowane komórki (lub grupy komórek) odbierające informacje ze środowiska zewnętrznego oraz wewnętrznego, a następnie przekazujące je za pośrednictwem układu nerwowego do odpowiednich ośrodków w celu umożliwienia organizmowi dostosowania się do zachodzących zmian oraz reagowania na nie. Przekształcają one różne rodzaje energii (np. świetlną, mechaniczną) na impulsy nerwowe”. Źródło.

Telereceptory

Oko:
Fotoreceptory: czopki (widzenie barw, widzenie w dzień) i pręciki (widzenie w nocy).
Bodziec: fala świetlna – pod jej wpływem dochodzi do przemian chemicznych w komórkach receptorowych i depolaryzacji ich błon.
Percepcja wrażeń wzrokowych w ciele kolankowatym bocznym i wzgórku górnym blaszki pokrywy.

Ucho:
narząd słuchu i równowagi
Receptor znajduje się w uchu wewnętrznym, w narządzie spiralnym Cortiego. Są to komórki zmysłowe włoskowate/rzęsate.
Bodziec: fala akustyczna.
Pole słuchowe znajduje się w zakręcie skroniowym górnym płata skroniowego.

Zmysł powonienia:
Bodziec: cząsteczka chemiczna.
Receptor: komórka nerwowo-zmysłowa węchowa (między tymi komórkami znajdują się nagie zakończenia nerwowe nerwu trójdzielnego. Ich podrażnienie wywołuje kichanie).
Eksteroreceptory
Dotyk i ucisk
Receptory:
- ciałka dotykowe Meissnera – dotyk,
- ciałka blaszkowate Paciniego – ucisk.
Informacje z tych receptorów wchodzą do rdzenia rogami tylnymi (I neuron) – sznur tylny, pęczek smukły i klinowaty.
II neuron czuciowy: jądra smukłe i klinowate
III neuron: jądro brzuszne tylno-boczne wzgórza
IV neuron: zakręt zaśrodkowy kory mózgu
Temperatura
Receptory:
- Kolba końcowa Krausego – spadek temperatury,
- Ciałka Ruffiniego – wzrost temperatury
Bodźce te odbierane są wówczas, gdy temperatura otoczenia jest różna od temperatury powierzchni skóry.
IV neuron – zakręt zaśrodkowy kory mózgu
Ból – do tego potrzeba osobnego wpisu! 😉

Proprioceptory:
Receptory:
- We wrzecionkach nerwowo-mięśniowych:
- Zakończenia pierścieniowato-spiralne
- Ciałka Ruffiniego
- W ścięgnach – ciała buławkowate Golgiego
- Na powierzchniach stawowych i w okostnej – ciałka Paciniego
- Wolne zakończenia nerwowe
- Błędnik
Introceptory
Pobudzane przez bodźce:
- chemiczne,
- mechaniczne.

„Po co mam to wszystko wkuwać?!” –
-krzyczy zawsze każdy student pierwszego roku.
A wykładowca odpowiada: „Żeby zaliczyć egzamin z fizjologii”.

Tak, to też, ale przede wszystkim – pamiętaj:
Fizjoterapeuta nie pracuje tylko z mięśniami i stawami. Pracuje przede wszystkim z układem nerwowym, który interpretuje bodźce z receptorów.
Wiedza o receptorach pomaga fizjoterapeucie zrozumieć, skąd biorą się objawy pacjenta — ból, sztywność, zaburzenia równowagi czy napięcie mięśniowe. To właśnie receptory przekazują do układu nerwowego informacje o ruchu, ucisku, temperaturze czy zagrożeniu dla tkanek. Dzięki temu lepiej rozumiemy, jak działają terapia manualna, ćwiczenia czy modulacja bólu. W praktyce fizjoterapia to nie tylko praca z mięśniami i stawami, ale przede wszystkim wpływanie na sposób, w jaki układ nerwowy odbiera i interpretuje bodźce. Mając wiedzę teoretyczną, możemy:
- dokładniej zbadać pacjenta i wyciągnąć właściwe wnioski,
- skrupulatniej zaplanować terapię,
- skuteczniej ją wprowadzić.
Miłej nauki!






Dodaj komentarz